Nasıl kullanılır?
- Tankınıza uyan Tank şekli seçeneğini işaretleyin.
- Şeklin istediği iç ölçüleri yazın: Çap, Uzunluk, Genişlik ya da Yükseklik. Kullanılmayan alanlar gizlenir.
- Sıvı derinliği (cm) alanına, tankın iç tabanından sıvı yüzeyine kadar olan derinliği yazın.
- Tanktaki sıvı, Tam kapasite ve Doluluk sonuçlarını okuyun. Nasıl hesaplandı bölümü her formülü sizin sayılarınızla gösterir.
Hacim nasıl hesaplanıyor
Dikey bir silindir, taban alanını derinlikle çarpar: π çarpı yarıçapın karesi, çarpı derinlik. Kutu ise uzunluk, genişlik ve derinliğin çarpımıdır.
Yatay silindir biraz daha zordur. Sıvının kesiti, yüzeyin altında kalan daire parçasıdır ve alanı basit bir çarpımla bulunmaz. Araç bu parçanın alanı için tam formülü kullanır:
Sıvı = [ r² x arccos((r - d) / r) - (r - d) x √(2rd - d²) ] x uzunluk, burada r yarıçap, d sıvı derinliğiBirimler ve araçın kapsamadığı durumlar
- Ölçüler santimetre olarak yazılır, sonuç litre olarak verilir. Bir litre bir desimetreküptür, yani 1.000 santimetreküptür (NIST SP 330, Tablo 8).
- Araç yazdığınız iç ölçülerle çalışır. Duvar kalınlığını, kubbe ya da yuvarlatılmış uçları, bağlantı parçalarını ve tankın ayaklarını hesaba katmaz.
- Eğik duran bir tank, aynı okumada farklı miktar tutar. Tankı düz konumda duruma getirin ve derinliği iç tabanın en alçak noktasından ölçün.
- Sonuç geometrik bir tahmindir. Satış ya da sevkiyat planı için göstergenin, cam seviye göstergesinin veya üreticinin kapasite tablosunun verdiği değer geçerlidir.
Örnek: 30 cm derinlikte yatay tank
Yatay bir tankın çapı 120 cm, uzunluğu 240 cm ve sıvı 30 cm derinliktedir. Yarıçap 60 cm olduğundan derinlik yarıçapın yarısıdır.
Islak kesit alanı 2.211,07 cm² eder. Uzunlukla çarpılınca sıvı 530.655,7 cm³, yani 530,7 litre olur. Tam dolu tank 2.714,3 litre tutar, bu da tankın %19,6 dolu olduğu anlamına gelir.
| Sonuç | Değer |
|---|---|
| Tanktaki sıvı | 530,7 L |
| Tam kapasite | 2.714,3 L |
| Doluluk | %19,6 |
Sık sorulan sorular
Sıvının derinliğini nasıl ölçerim?
Tankın iç tabanından sıvı yüzeyine kadar bir cetvel ya da çubukla ölçün ve derinliği santimetre olarak yazın. Duvarların içini ölçün, sac ya da plastik kalınlığını eklemeyin.
Yatay tank, dikey olandan neden daha zor hesaplanır?
Sıvının kesiti bir daire parçasıdır, bu yüzden alanı derinlikle düz bir çizgi boyunca artmaz. Tam çapın yarısında tank yarı doludur, ama diğer derinliklerde pay bir eğri boyunca değişir. Bu yüzden araç tam segment formülünü kullanır.
Yalnızca tankın dış ölçülerini biliyorsam ne yapmalıyım?
Tankın içinden geçen her ölçüden, örneğin çaptan ya da genişlikten, duvar kalınlığının iki katını çıkarıp öyle yazın. Uç duvarlar ve tabanın kalınlığı hesaba katılmaz, sonucu üreticinin verileriyle karşılaştırın.
Bir litre bir desimetreküp müdür?
Evet. Bir litre bir desimetreküptür, yani 1.000 santimetreküptür. NIST'in SI ile birlikte kullanılmasına izin verilen birimler tablosu bunu 1 L = 1 dm³ = 10⁻³ m³ olarak verir.
Kubbeli ya da yuvarlatılmış uçlu bir tank için aracı kullanabilir miyim?
Tam olarak değil. Tam kapasite düz uçlara göre hesaplanır, kubbeli ya da çukur uçlar hacim ekler. Bu tür uçları olan tanklar için üreticinin kapasite tablosuna bakın.
Eğik bir tank neden yanlış değer verir?
Eğik tankın sıvı derinliği ve yüzeyi düz duran tankınkinden farklıdır, bu yüzden formül artık tankı tanımlamaz. Derinliği ölçmeden önce tankı düz konuma getirin.
Kaynaklar
- Wolfram MathWorld: Cylinder (hacim π r² h, eşitlik 5)
- Wolfram MathWorld: Circular Segment (yükseklikle alan, eşitlik 18)
- NIST Special Publication 330, bölüm 4, Tablo 8: 1 L = 1 dm³ = 10⁻³ m³
Rakamlar ve metin en son 10 Kasım 2026 Salı tarihinde kontrol edildi.