Nasıl kullanılır?
- Ara kutusuna adı, sembolü ya da atom numarasını yazın. Eşleşmeyen elementler soluklaşır.
- Renklendirme ile renklerin neyi göstereceğini seçin: blok, grup ya da atom kütlesi gibi bir özellik.
- Bir elemente tıklayın ya da ok tuşlarıyla ona gidip Enter'a basın; kartı tablonun altında açılır.
- Standart atom ağırlığını belirsizliğiyle birlikte okuyun. Standart atom ağırlığı olmayan bir element, izotoplarından birinin kütlesini gösterir.
Tablo nasıl düzenlenir
Tabloda 18 sütun, yani grup, ve 7 satır, yani periyot vardır. Aynı gruptaki elementler kimyasal davranış bakımından birbirine benzer. Lantanitler ve aktinitler 6. ve 7. periyoda aittir; tablonun dar kalması için ana tablonun altında iki satırda gösterilirler.
Bir elementin bloğu, en dış elektronlarının dolduğu alt kabuğu gösterir: 1. ve 2. grup s bloğudur, 13. ile 18. grup p bloğudur, 3. ile 12. grup d bloğudur, lantanitler ve aktinitler ise f bloğudur. Helyumun iki elektronu 1s alt kabuğundadır; bu yüzden burada s bloğunda yer alır.
Atom ağırlıkları ve özellikler nereden gelir
Standart atom ağırlıkları, CIAAW'ın 2024 yılı kısaltılmış değerleridir; beş anlamlı rakam ve belirsizlikleriyle verilirler. Normal maddeler için geçerlidir; alışılmadık bir izotop karışımına sahip bir örnek son basamaklarda farklı çıkabilir.
Normal maddede kararlı izotopu olmayan teknesyum ya da prometyum gibi elementlerin standart atom ağırlığı yoktur; kartlarında bir izotopun kütlesi gösterilir. 104 ile 118 arasındaki elementlerin değerleri öngörülen değerlerdir. Elektronegatiflik, erime ve kaynama noktaları, yoğunluk ve bulunuş yılı PubChem'in verdiği gibidir; sıcaklıklar kelvin, yoğunluk g/cm³ cinsindendir. Tek istisna alüminyum ve kalsiyumdur: PubChem bunları antik çağdan beri bilinen elementler olarak listeler; kart bu iki element için Wikipedia'nın keşifler zaman çizelgesindeki ilk izolasyon yıllarını, 1825 ve 1808'i verir. Yalnızca zaman çizelgesinin antik çağda bilindiğini belirttiği elementler “Antik çağdan beri biliniyor” olarak gösterilir.
Kartta olmayanlar
- Bilinmeyen ya da elemente ait olmayan bir değer “Veri yok” olarak gösterilir; örneğin soy gazların elektronegatifliği.
- Kart izotopları, iyonlaşma enerjilerini ve yükseltgenme basamaklarını göstermez.
Örnek: oksijen
Oksijen 8 numaralı elementtir. 2. periyotta, 16. grupta ve p bloğundadır. Standart atom ağırlığı 15,999 ± 0,001, elektron dizilimi [He]2s² 2p⁴ ve Pauling ölçeğindeki elektronegatifliği 3,44'tür.
| Özellik | Oksijen |
|---|---|
| Atom numarası | 8 |
| Standart atom ağırlığı | 15,999 ± 0,001 |
| Grup ve periyot | 16 ve 2 |
| Blok | p bloğu |
| Elektron dizilimi | [He]2s² 2p⁴ |
| Elektronegatiflik | 3,44 |
Sık sorulan sorular
Lantanitler ve aktinitler neden tablonun altında gösteriliyor?
Ana tablo aksi halde çok geniş olurdu. Lantanitler 6. periyotta baryum ile hafniyum arasında, aktinitler 7. periyotta radyum ile rutherfordiyum arasında, 3. grubun yerinde yer alır. Alttaki iki satır her seriyi 15 elementle gösterir.
Blok bana ne anlatır?
Bloğun, dış elektronların hangi alt kabuğu doldurduğunu gösterir ve aynı bloktaki elementler genellikle benzer davranır. s bloğunda 1. ve 2. grubun alkali ve toprak alkali metalleri, p bloğunda ise halojenler ve soy gazlar bulunur.
Bazı elementlerin neden standart atom ağırlığı yok?
Teknesyum ve prometyumun normal maddede kararlı izotopu yoktur. Bu yüzden kartta bir izotopun kütlesi gösterilir ve bu, normal bir örnek için yaklaşık bir değerdir.
Elektronegatiflik nedir?
Bir atomun ortak elektronları kendine ne kadar güçlü çektiğinin bir ölçüsüdür. Buradaki değerler Pauling ölçeğindedir ve en yüksek değer 3,98 ile flora aittir.
Elektron dizilimindeki köşeli parantez ne anlama gelir?
[Ar] gibi bir köşeli parantez, elementten önceki soy gazın dizilimini gösterir. Demir için [Ar]4s² 3d⁶, argon çekirdeği ile 4s² ve 3d⁶ anlamına gelir.
Arama kutusundaki yazılar bir sunucuya gönderiliyor mu?
Hayır. Tablo, arama ve renklendirme tarayıcınızda çalışır; yazdığınız hiçbir şey saklanmaz ve sunucumuza gönderilmez.
Kaynaklar
- CIAAW: Kısaltılmış Standart Atom Ağırlıkları 2024
- PubChem periyodik tablo verisi (NCBI, ABD hükümeti)
- Vikipedi (İngilizce): Timeline of chemical element discoveries
- Türkçe element adları: Vikipedi, “Element” maddesi
Rakamlar ve metin en son 11 Kasım 2026 Çarşamba tarihinde kontrol edildi.